اضطراب و ارتباط آن با وسواس و افسردگی

 قبل از اینکه به موضوع اضطراب و ارتباط آن با وسواس و افسردگی بپردازیم باید بدانیم:

اضطراب چیست؟

یا چه زمانی می گوییم شخص دچار اضطراب شده است؟

زمانی که شخص دچار پریشانی فکر و ترس و احساس ناخوشایند هراس می شود، در حالی که نمی تواند دلیل مشخص و منبع روشنی برای این ترس و دلهره ی خود بیابد.

با اطمینان می گویم به طور حتم در طول زندگی خود با این حالات و موقعیت ها مواجه شده اید و یا دست کم برای یکبار هم که شده، از اطرافیان و نظیر چنین جملاتی را شنیده اید؛

نمی دانم چرا دلم شور می زند؟

انگار قرار است اتفاق بدی بیفتد اما نمی دانم چه؟

یا به قول مادربزرگ های نازنین انگار تو دلم رخت می شورن

این جملات روزمره که بارها و بارها از زبان افراد مختلف شنیده ایم ، همگی در موقعیتی گفته شده اند که شخص گوینده از احساس ناخوشایند اضطراب رنج می برده .

البته نشانه های اضطراب تنها به علائم کلامی و بیان جملات ختم نمی شود.

کلینیک روانشناسی و مشاوره آفتابگردان با مجوز رسمی از سازمان روانشناسی با دو شعبه  در شرق و غرب تهران

تماس :   77186841–021 __ ۰۹۳۰۱۹۳۹۲۵۴

و گاهاً رفتارهایی مشاهده میشود که مستقیم و یا غیرمستقیم گویای نگرانی با منبع نامشخص(اضطراب شخص) می باشید.

رفتارهایی چون؛

حرکت های پی در پی و بی اراده دستها و پاها (به عنوان مثال : این پا و آن پا کردن دانش آموز زمان آزمون شفاهی)، برخی تیک های عصبی،

تشدید برخی لکنت ها، دیر آماده شدن هنگام خارج شدن از منزل در اغلب موارد، دیر حاضر شدن، سرکلاس درس و قرارهای کارهای، ناتمام ماندن برنامه های درسی و شغلی ، یا به اصطلاح این شاخه و آن شاخه پریدن های پی در پی علائم جسمانی اضطراب ، تپش قلب و رنگ پریدگی خشک شدن دهان گرفتگی صدا لرزش دست ها تمامی این علائم از نشانگان وجود اضطراب در شخص و لزوم پیگیری و درمان آن می باشد بعضی از موارد اضطراب ها موقت بوده و تاثیر مخرب چندانی بر روند زندگی شخصی نداشته و وجودشان امر عادی تلقی می شود اما چه زمان اصطراب هشدار مهمی برای به خطر افتادن سلامت روان شخص است چه زمانی برای اضطراب باید به روان درمانگر مراجعه کرد زمانی که نشانه هایی از اضطراب ، تپش قلب ، رنگ پریدگی ،خشک شدن دهان ،گرفتگی صدا و لرزش دست ها تمامی این علائم از نشانگان وجود اضطراب در شخص و لزوم پیگیری و درمان آن می باشد بعضی از موارد اضطراب ها موقت بوده و تاثیر مخرب چندانی بر روند زندگی شخصی نداشته و وجودشان امر عادی تلقی می شود اما چه زمان اضطراب هشدار مهمی برای به خطر افتادن سلامت روان شخص است؟

چه زمانی برای اضطراب باید به روان درمانگر مراجعه کرد؟

زمانی که نشانه هایی از اضطراب فراگیر (GAD) در فرد وجود دارد :

یعنی بیش از ۶ ماه طول می‌کشد و با حداقل2 یا 3 علامت جسمانی زیر همراه است:

 ۱. احساس عصبی بودن

 2.تحریک پذیری و عصبیت و پرخاشگری

 ۳. تنفس سریع

 4. لرزش دست

 5. افزایش ضربان قلب

۶. تجربه مشکلات گوارشی

۷. میل به پرخوری بدون احساس گرسنگی

 8. بی اشتهایی که باعث کاهش وزن چشمگیر می شود

اضطراب با وسواس و افسردگی مرتبط است؟

وسواس به طور مشخص یک اختلال با ریشه اضطراب است.

اگر چه از سال 2013 انجمن روانپزشکی امریکا درمان وسواس و اضطراب فراگیر را در طبقه بندی جدا گانه قرار داده است اما هیچ عنوان نمی توان تاثیر اضطراب های درمان نشده را در بروز و تشدید وسواس نادیده گرفت.لازم به ذکر است وسواس نیز تشدید کننده اضطراب می باشد.

به بیان ساده اضطراب         سبب بروز و تشدید وسواس

وسواس حاصل از اضطراب درمان نشده                  سبب شدت بیش از پیش اضطراب می شود.

در چنین شرایطی است که عملکرد روزمره شخص با اختلال موجه می شود.

افکار و رفتار های اضطرابی وحاصل از وسواس عملکرد مشخص را تحت تاثیر مخرب خود قرار می دهند.

در نظر بگیرید دانش آموز نوجوانی که همواره دیر بر سر کلاس حاضر می شود ویا کارمندی که اغلب مواقع با تاخیر در محل کار خود حضور میابد مادر خانواده به عنوان همسر و مادر نمی تواند به امور منزل و فرزندان رسیدگی کند و……..

هزاران مشکل از این دست سبب می شود در فرد احساس بی کفایتی و نالایقی ایجاد می شود.

و به دنبال آن اغلب مواقع شخص احساس دلسردی غم و دلتنگی و نا امیدی را تجربه کند.

که نشانگان شروع افسردگی در شخص است

علل اضطراب :

عوامل درونی و محیطی مختلف ای سبب ایجاد اضطراب می‌شوند، از جمله :

عوامل وراثتی

 تجربه های تلخ و ناگوار گذشته

 محیط نارام و پرتنش

 به چه دلیل باید درمان اضطراب را جدی گرفت:

 حتماً تا به حال این جمله آشنا در مورد ورزش را بارها و بارها شنیده اید که (ورزش دومیدانی) مادر همه ورزش هاست در حوزه سلامت نیز کم نیستند صاحب نظران ای که معتقدند اضطراب و فشار عصبی ریشه بسیاری از اختلالات و بیماری های صعب العلاج میباشد.

بنابر توضیحات مذکور هر عقل سلیم مؤکد این نکته خواهد بود که اگر در مراحل اولیه و ابتدایی اضطراب به متخصص و روان درمانگر مراجعه شود، می توان با صرف انرژی و هزینه و وقت بسیار کمتر، از بروز اختلالات روانی و جسمانی پیچیده و بعضا صعب العلاج پیشگیری نمود .

نویسنده :مژگان واثیان (روان درمانگر)